Praktijkvoorbeeld Publiek-privaat verkeersmanagement

De provincie Zuid-Holland laat marktpartijen het verkeersmanagement rond onderhoudswerkzaamheden verzorgen. Tijdens werkzaamheden aan de Hartelbrug bij Spijkenisse lag de verantwoordelijkheid hiervoor bij Traffic & More. Een coördinator van Traffic & More stuurde verkeersregelaars aan vanuit de verkeerscentrale in Rhoon. Dit gebeurde vanaf een werkplek direct naast de Regiodesk.

Op de Regiodesk werken de wegbeheerders in Zuid-Holland samen. De Regiodesk heeft verbindingen met camera-, DRIP- en VRI-managementsystemen van verschillende wegbeheerders: Rijkswaterstaat, de provincie Zuid-Holland, de gemeenten Rotterdam en Den Haag. Ook kleinere wegbeheerders zonder eigen centrale zijn bij de Regiodesk aangesloten. Op deze manier kon Traffic & More direct alle informatie en camerabeelden van de provincie Zuid-Holland, Rijkswaterstaat en de gemeente Rotterdam gebruiken.

Deze informatie werd bijna realtime doorgezet naar verkeersregelaars op straat. En andersom kwam de informatie van de verkeersregelaars buiten via een directe lijn terecht in de verkeerscentrale. Hier kon vervolgens snel op worden geanticipeerd met bijvoorbeeld het aanpassen van scenario’s.

Kortom, een prima oplossing met kenmerken van Smart Mobility:

  • maximale bundeling van alle beschikbare informatie en het verkrijgen van één common operational picture
  • een nieuwe vorm van samenwerking tussen markt en overheid. Beide konden op deze manier hun taak optimaal uitvoeren.

Aanleiding en doel

In het najaar van 2013 voerde de provincie Zuid-Holland vier weken lang werkzaamheden uit aan de Hartelbrug. Deze brug is onderdeel van de N218 en verbindt de A15 met het eiland Voorne-Putten. De Hartelbrug vormt een zeer belangrijke verbinding voor dat gebied. Tijdens de werkzaamheden was er één rijstrook per richting beschikbaar voor het verkeer in plaats van de reguliere twee rijstroken.

De nieuwe vorm van publiek-privaat verkeersmanagement moest zorgen voor korte lijntjes tussen de verschillende partijen. Door de marktpartij zelf zitting te laten nemen in de verkeerscentrale, ontstaat een soepele samenwerking. Hiermee kan men gezamenlijk snelle en slimme keuzes maken die een positief effect hebben op de doorstroming op de weg.

Bereik en effect

Tijdens de werkzaamheden is er veel hinder geweest op de weg. Door een marktpartij uit te nodigen op de Regiodesk van de verkeerscentrale kon:

  • beter en sneller inzicht worden verkregen in de locatie en oorsprong van de hinder
  • men meteen de juiste maatregelen treffen om de hinder zo veel mogelijk te beperken

Een voorbeeld hiervan was de fysieke barrier op de weg waar weggebruikers tijdens de werkzaamheden aan beide kanten langs konden rijden. Maar het verkeer maakte grotendeels gebruik van één rijstrook waardoor er een wachtrij en (gevaarlijke) terugslag ontstond op de A15. Via het camera-managementsysteem van Rijkswaterstaat werd dit probleem in de verkeerscentrale snel gedetecteerd. Er is direct een verkeersregelaar op deze situatie afgestuurd die het verkeer aangaf om van beide rijstroken gebruik te maken. De file loste snel op. Achteraf is gezamenlijk bekeken hoe de barrier zo kon worden geplaatst dat het voor weggebruikers duidelijker was dat ze beide stroken konden gebruiken.

Aandachtspunten

  • Verantwoordelijkheid marktpartij: de ingezette marktpartij in de verkeerscentrale moet capabel zijn voor het werk en ook de wil hebben om dit soort innovatieve samenwerkingen op te pakken. De marktpartij moet zich afzijdig houden van andere werkzaamheden die in de verkeerscentrale plaatsvinden.
  • Werkbaarheid marktpartij: zorg voor een open internetaansluiting in de verkeerscentrale waar de marktpartij haar eigen systemen op kan draaien. De Rijkswaterstaatsystemen hebben doorgaans geen open internet-verbinding vanwege de ICT-beveiliging. Een Wifi-verbinding opzetten is een pragmatische oplossing die het Rijkswaterstaatsysteem kan omzeilen.
  • De Regiodesk als ideale locatie: de inzet zoals beschreven in dit praktijkvoorbeeld kon bij uitstek plaatsvinden op de Regiodesk in de verkeerscentrale in Rhoon. Deze desk, gezamenlijk georganiseerd door het samenwerkingsverband BEREIK!, is de enige plek waar de informatie van alle wegbeheerders vanaf één desk beschikbaar is.
  • Kernteam verkeerscentrale: zorg dat zowel bij de private partij als op de Regiodesk de diensten zoveel mogelijk worden ingevuld door een beperkt aantal mensen. Hierdoor leren de partijen elkaar persoonlijk kennen en ontstaat er vertrouwen.
  • Urgentie hoog: er was geen noodzaak om de verkeerscentrale te ‘overtuigen’ van de nut en noodzaak van deze maatregel. De gevoelde urgentie was hoog en er waren geen extra kosten gemoeid met het inhuizen van de coördinator van Traffic & More.

Maatregel breder inzetbaar?

Na de concrete inzet in 2013 zoals beschreven in dit praktijkvoorbeeld zijn meerdere voorbeelden bekend van publiek-privaat verkeersmanagement, ook in de verkeerscentrale. Zo zijn soortgelijke proeven uitgevoerd tijdens de Nuclear Security Summit (NSS) in 2014.

Ook heeft de Praktijkproef Amsterdam (PPA) in Amsterdam Zuidoost in 2016 grootschalige proeven uitgevoerd met privaat verkeersmanagement. Hierbij ontstond een publiek-private samenwerking waarbij onder andere de in- en uitstroom van evenementen in goede banen is geleid. Dit ging een stuk verder dan het aansturen van verkeersregelaars en het ligt in de lijn der verwachting dat verkeersmanagement (of elementen daarvan) in de toekomst vaker bij marktpartijen wordt neergelegd. De inzet bij concrete wegwerkzaamheden is daarvan een mooi voorbeeld.


Meer informatie en advies

Voor meer informatie en advies over mobiliteitsmanagement en het beïnvloeden van reiskeuzegedrag kunt u contact opnemen met het steunpunt mobiliteitsmanagement van WVL.